Bir şeyi yapması, yapmaması veya failin yapmasına izin vermesi için kişiye karşı fiziksel güç kullanılması cebir suçunu oluşturur.

Cebir, mağdurun irade özgürlüğüne yönelik amaçla kullanılan kasten yaralama niteliğindeki güçtür.

İrade ile dış olguların bağlantısı

İncelemenin merkezinde mağdurun irade ve hareket özgürlüğünün nasıl sınırlandığı, cebir veya tehdidin bulunup bulunmadığı ve eylemin süresi yer alır.

Değerlendirmede hareketin yöneldiği kişi veya hukuki değer, kullanılan araç, ortaya çıkan sonuç ve kastın kapsamı birbirine karıştırılmadan yapılır.

Ceza aralığı ve değişkenler

Cebir hâlinde kasten yaralama suçundan belirlenecek ceza üçte birden yarısına kadar artırılır.

Yaralamanın ağır neticeleri meydana gelirse bu neticeler kasten yaralama hükümleri içinde dikkate alınır.

Cebrin başka bir suçun unsuru olduğu hâllerde ayrıca ceza verilip verilmeyeceği özel düzenleme ve içtima kurallarına göre belirlenir.

Cebir suçunda maddede öngörülen artırım, somut olayda kurulacak sonuç cezanın yalnızca bir basamağıdır.

Hukuki nitelendirmedeki sınır

Kasten yaralamada amaç bedensel zarar vermek olabilir; cebirde güç, mağduru belirli bir davranışa zorlamak amacıyla kullanılır.

Tehditte geleceğe yönelik kötülük bildirimi, cebirde mevcut fiziksel güç vardır.

Kullanılan kuvvetin yöneldiği amaç belirlenmeden her yaralama fiili cebir olarak nitelendirilemez. Mağdurun irade ve hareket özgürlüğünün ne şekilde sınırlandığı, kullanılan aracın cebir veya tehdit olup olmadığı ve eylemin süresi önemlidir.

Kayıtlar ve maddi bulgular

Kamera görüntüsü, olay yeri bulgusu, beyanlar, adli rapor ve kullanılan araç aynı delil tablosu içinde karşılaştırılır. Tıbbi rapor sonucu gösterse de kastın türü ile suç vasfı tüm dosyadan çıkarılır.

Şikâyet, uzlaştırma ve soruşturma

Şikâyete bağlı değildir.

Yetişkinler bakımından uzlaştırma kapsamında değildir.

Cebir suçunda temel yaralama hükmü, cebir artırımının koşulları ve genel hükümler ayrı ayrı ele alınır.

Genel bilgi: Cebir iddiasında sonuç, yalnız fiziksel gücün varlığına bakılarak kurulmaz. Gücün mağduru hangi davranışa zorladığı ve fiilin başka bir suçun unsuru olup olmadığı ayrıca incelenir.

Kaynaklar ve hukuki dayanaklar
  1. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, özellikle m.108, m.73 — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.5237.pdf
  2. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun m.217 hükmü ile konuya göre m.100, m.109 ve m.253 — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.5271.pdf

Kaynak adları ve bağlantıları yayın paketinden aynen aktarılmıştır.