Gece veya hafta sonu infaz, kısa süreli hapis cezasının hükümlünün iş ve aile yaşamıyla bağını tamamen koparmadan belirli saatlerde ceza infaz kurumunda çektirilmesidir. Ceza evde değil kurumda infaz edilir. 5275 sayılı Kanun m.110'da düzenlenen bu yol, infaz hâkiminin takdirine ve hükümlünün talebine bağlıdır.
7550 sayılı Kanunla 4 Haziran 2025'te ceza sınırları genişletildi. Kasıtlı suçlarda toplam üç yıl, taksirle öldürme hariç taksirli suçlarda toplam beş yıl veya daha az hapis özel infaza konu olabilir.
Hafta sonu infaz nasıl uygulanır?
Kanundaki standart yöntemde hükümlü her cuma saat 19.00'da kuruma girer ve pazar aynı saatte çıkar. Böylece haftada iki günlük süre infazdan sayılır. Hükümlünün iş ve aile durumu ile kurumun düzenine göre, aynı süre korunarak hafta içi günlerde de uygulama yapılabilir.
Resmî tatil hafta sonu infazını kendiliğinden değiştirmez. Kurumun yazılı programına uyulmalıdır.
Gece infazı nasıl uygulanır?
Gece infazında hükümlü, hafta sonları hariç her gün saat 19.00'da kuruma girip ertesi gün saat 07.00'de çıkar. Çalışma düzeni bu saatlere uymuyorsa talep dilekçesinde belgelenebilir; fakat hâkim ve kurum kanundaki çerçeveye göre karar verir.
Konutta infazdan farklı olarak geceler cezaevinde geçirilir ve kurum disiplin kuralları uygulanır.
Hangi cezalar kapsam içindedir?
Toplam ceza dikkate alınır. Birden fazla kesinleşmiş ilam varsa içtima edilmiş miktar sınırı aşmamalıdır. Kasıtlı suçlarda üç, taksirli suçlarda beş yıllık sınırın üzerinde özel infaz kararı verilemez.
Taksirle öldürme, terör ve örgüt suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, bazı tekerrür hâlleri ve kanunda sayılan diğer gruplar kapsam dışındadır. Denetimli serbestlik yükümlülüğünü ihlal ederek açık kuruma gönderilenler hakkında da özel infaz uygulanmayabilir.
Başvuru nereye yapılır?
Hükümlü, ilamı infaz eden yerdeki infaz hâkimliğine talepte bulunur. Dilekçeye:
- Kesinleşmiş ilam ve müddetname,
- Çalışma saatini gösteren işveren yazısı,
- Aile ve bakım yükümlülüğü belgeleri,
- İkamet ve ulaşım bilgileri,
- Daha önceki infaz ve disiplin kayıtları
eklenebilir.
Çağrı kâğıdının on günlük süresi içinde talep yapılması önemlidir. Başvuru teslimi veya yakalamayı otomatik durdurmaz; açık karar alınmalıdır.
İnfaz hâkimi neye bakar?
Hâkim ceza sınırı ve istisna dışında hükümlünün kişiliğini, iş/aile yaşamını, suçun niteliğini, kuruma düzenli girip çıkma imkânını, kaçma ve güvenlik riskini değerlendirir. Özel infaz kazanılmış otomatik hak değildir; ret gerekçeli olmalıdır.
Karara tebliğden itibaren iki hafta içinde ağır ceza mahkemesine itiraz edilebilir.
Koşullu salıverme uygulanır mı?
Özel infaz usulüne alınan hükümlüye tabi olduğu infaz rejimine göre koşullu salıverme ve denetimli serbestlik hükümleri uygulanır. Toplam cezanın tamamının gece veya hafta sonunda çekilmesi zorunlu olmayabilir. Müddetname özel infaz kararına göre güncellenmelidir.
Kuruma geç gelmek veya hiç gelmemek
Mazeretsiz geç kalma, belirlenen zamanda kuruma girmeme veya kurumdan dönmeme özel infaz kararının kaldırılmasına yol açabilir. Kalan ceza genel hükümlere göre kesintisiz infaz edilir; eylem firar suçunu da oluşturabilir.
Hastalık veya kaza derhâl kuruma bildirilmeli ve resmî belge sunulmalıdır. Sonradan açıklanan belgesiz mazeret yeterli görülmeyebilir.
Sonuç
Gece ve hafta sonu infaz, kasıtlı suçta üç, taksirli suçta beş yıla kadar toplam cezalarda iş ve aile düzenini koruyan özel usuldür. İnfaz hâkimi kararı gerekir; suç istisnaları ve toplam ceza kontrol edilir. Programa aykırılık özel infazın kaldırılmasına neden olabilir.
İçerik kapsamı: Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır. Özel infazın uygulanabilirliği toplam ceza ve suç türüne göre belirlenir.