İşkence, kamu görevlisinin insan onuruyla bağdaşmayan ve mağdurun bedensel veya ruhsal acı çekmesine, algılama ya da irade yeteneğinin etkilenmesine veya aşağılanmasına yol açan davranışlarıdır. Maddi olay, uygulanacak ceza hükmü ve usul sonucu işkence dosyalarında birbirinden ayrılarak değerlendirilir.
İlk bilinmesi gereken: Temel ceza 3–12 yıl; mağdur ve işleniş biçimine göre 8–15 veya 10–15 yıl hapis, ölümde ağırlaştırılmış müebbet gündeme gelir.
Bu suç, özgü suç niteliğindedir; ancak işlenişe iştirak eden diğer kişiler de kamu görevlisi gibi cezalandırılır.
Hareketin hedefi ile kullanılan araç, meydana gelen sonuç ve kastın kapsamı ayrı unsurlar olarak değerlendirilir.
Yaptırımın kanuni çerçevesi
Temel şekil üç yıldan on iki yıla kadar hapis cezasıdır.
Suç kadına karşı işlenirse cezanın alt sınırı beş yıldan az olamaz.
Çocuğa, kendisini savunamayacak kişiye veya gebe kadına ya da avukata ve diğer kamu görevlisine görevi nedeniyle işlenmesi hâlinde sekiz yıldan on beş yıla kadar hapis öngörülür.
Fiilin cinsel taciz şeklinde gerçekleşmesi hâlinde ceza on yıldan on beş yıla kadardır.
Ağır yaralanma sonuçları TCK m.95’e göre ayrıca artırıma, ölüm ise ağırlaştırılmış müebbete neden olur.
Temel yaptırım, işkence bakımından olayın özelliklerine göre uygulanabilecek diğer hükümlerin yerine geçmez.
Benzer durumlardan ayrılan yön
Eziyet suçundan temel fark, işkence suçunun failinin kamu görevlisi olması ve kamu gücü bağlantısıdır.
Kötü muamele iddiasının disiplin ihlali olarak görülmesi, ceza sorumluluğunun ayrıca incelenmesine engel değildir.
İhmali davranışla işlenmesi hâlinde bu nedenle indirim yapılmaz ve işkence suçunda zamanaşımı işlemez.
Usul koşulları
Şikâyete bağlı değildir.
Uzlaştırma kapsamında değildir.
Uzlaştırma mümkün mü? Uzlaştırma kapsamında değildir.
İşkence bakımından sonuç, suçun adından değil somut fiilin ilgili madde ve fıkrayla eşleştirilmesinden çıkar.
Bilgi notu: Metin işkence suçu ve cezası bakımından genel açıklama içerir. Somut olayın hukuki sonucu, fiilin özellikleri ve hukuka uygun deliller üzerinden belirlenir.