Müddetname, kesinleşmiş hapis cezalarının infaz takvimini gösteren belgedir. İnfaz savcılığı tarafından ilam, içtima kararı ve mahsup kayıtlarına göre düzenlenir. Cezaevi girişinden koşullu salıverme, denetimli serbestlik ve cezanın tamamen bitişine kadar temel tarihler bu belgede yer alır.
Müddetname mahkûmiyet hükmünü değiştirmez; hükmün infaz hesabıdır. Yanlış suç tarihi, oran, mahsup veya ilam nedeniyle hatalı düzenlenebilir ve yargısal denetime açıktır.
Müddetnamede hangi bilgiler bulunur?
Belgenin biçimi dosyaya göre değişse de genellikle şunlar yer alır:
- Hükümlünün kimlik bilgileri,
- Mahkeme, esas-karar ve ilam numaraları,
- Suç adı ve tarihi,
- Kesinleşen hapis cezaları,
- Tekerrür ve özel infaz rejimi,
- İçtima edilen toplam ceza,
- Cezaevi giriş ve mahsup süreleri,
- Koşullu salıverilme tarihi,
- Denetimli serbestliğe ayrılabilecek tarih,
- Bihakkın tahliye tarihi.
“Hak ederek tahliye” olarak da kullanılan bihakkın tarih, cezanın koşullu salıverme geri alınmadan tamamen infaz edilmiş sayılacağı gündür.
Koşullu salıverme ve denetimli serbestlik tarihi neden farklıdır?
Koşullu salıverme, kanuni infaz oranına göre kurumda geçirilmesi gereken sürenin sonudur. Denetimli serbestlik ise bu tarihten önceki belirli bölümün dışarıda infazına izin verir. Bu nedenle denetimli serbestlik tarihi çoğunlukla daha erkendir.
4 Haziran 2025 sonrası suçlarda en az onda bir kurumda kalma kuralı ve 31 Temmuz 2023 öncesi belirli suçlara ilişkin üç yıl erken ayrılma rejimi denetimli serbestlik satırını değiştirebilir. İyi hâl ve açık kurum şartı gerçekleşmeden belgede görünen tarih otomatik tahliye hakkı yaratmaz.
Müddetnamede en sık hangi hatalar olur?
- Gözaltı veya tutukluluk süresinin eksik mahsubu,
- Ev hapsi mahsubunun atlanması,
- Suç tarihinin yanlış yazılması,
- Genel yarı yerine özel oran veya tam tersi uygulanması,
- Tekerrürün yanlış ilama uygulanması,
- Kaldırılan ya da bozulan ilamın hesapta tutulması,
- Aynı cezanın iki kez içtimaya alınması,
- 7550 veya 7571 sayılı Kanunun geçiş hükmünün yanlış uygulanması,
- Yaş küçüklüğü ve çocuk infaz rejiminin gözetilmemesi.
Bir günlük hata bile tahliye tarihini etkilediğinden cezaevi giriş-çıkış kayıtları takvim üzerinden kontrol edilmelidir.
Müddetnameye önce nereye başvurulur?
Hata görüldüğünde ilamı infaz eden Cumhuriyet başsavcılığına düzeltme talebi sunulabilir. Dilekçeye müddetname, içtima kararı, tutukluluk belgesi, bozma veya uyarlama kararı eklenmelidir. Maddi hata savcılıkça düzeltilebilir.
Savcılık talebi reddeder veya hukuki uyuşmazlık varsa infaz hâkimliğine şikâyet edilir. Doğrudan özgürlüğü etkileyen açık hesap hatasında ivedi inceleme ve gerekirse tahliye/infazın durdurulması istenebilir.
İtiraz süresi nedir?
Savcılık veya cezaevi işleminin öğrenilmesinden itibaren on beş gün, her hâlde işlemden itibaren otuz gün içinde infaz hâkimliğine şikâyet yolu esas alınır. Süreye rağmen kişi özgürlüğünü aşan fazla infazın kamu düzeni niteliği ayrıca ileri sürülebilir; yine de gecikmeden başvurulmalıdır.
İnfaz hâkimliği kararına tebliğden itibaren iki hafta içinde ağır ceza mahkemesine itiraz edilir.
Dilekçe nasıl hazırlanmalıdır?
Her ilam ayrı satırda gösterilerek şu hesap sunulmalıdır:
- Suç ve suç tarihi,
- Kesin ceza,
- Uygulanması gereken oran,
- Tekerrür durumu,
- Mahsup günleri,
- Mevcut ve doğru olduğu ileri sürülen tahliye tarihi,
- Hatanın dayandığı kanun ve geçiş maddesi.
Yalnız internet hesaplayıcısı çıktısı yerine resmî ilam ve tarih belgeleri kullanılmalıdır.
Yeni ilam gelirse müddetname değişir mi?
Evet. Sonradan kesinleşen hapis cezası içtimaya eklenirse müddetname yeniden düzenlenir ve tahliye tarihleri ileri gidebilir. Buna karşılık bir ilam bozulur, ceza lehe uyarlanır veya mahsup belgesi eklenirse tarihler erkene gelebilir.
Her yeni müddetname hükümlüye tebliğ edilmeli ve eski belgeyle farkları kontrol edilmelidir.
Sonuç
Müddetname, cezanın fiilî infaz takvimidir ve ceza miktarı kadar önemlidir. İlam, suç tarihi, oran, tekerrür, mahsup ve geçici maddeler tek tek kontrol edilmelidir. Hata önce infaz savcılığından, uyuşmazlık sürerse infaz hâkimliğinden düzeltilmeli; hâkim kararına iki haftada itiraz edilmelidir.
İçerik kapsamı: Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır. Tahliye tarihi yalnız güncel ve tüm ilamları içeren müddetname üzerinden belirlenmelidir.