Çocukların cinsel içerik üretiminde kullanılması, görüntülerin üretilmesi, çoğaltılması, depolanması, bulundurulması veya paylaşılması TCK m.226 kapsamında ağır biçimde cezalandırılır. Çocuğun görünürdeki rızası hukuken geçerli değildir. İçerik mağdur çocuğun özel hayatını ve fiziksel/ruhsal bütünlüğünü kalıcı biçimde ihlal eder.
Bu tür içerikle karşılaşan kişi dosyayı başkasına göndermemeli veya yeniden indirmemelidir. URL, kullanıcı ve zaman bilgisi korunarak yetkili makama bildirim yapılmalıdır.
Üretimde çocuk kullanılması
Bir çocuğu müstehcen görüntü, yazı veya sözleri içeren ürünlerin üretiminde kullanan kişi için beş yıldan on yıla kadar hapis ve yüksek gün sayılı adli para cezası öngörülür. Çekimi yapan, çocuğu temin eden veya üretimi yöneten kişilerin iştirak rolleri araştırılır.
Gerçek çocuk kadar çocuk görüntüsünü temsil eden gerçek kişi veya çocuk gibi görünen kişi kullanımı da kanundaki tanıma göre kapsamda olabilir. İçeriğin üretimi sırasında cinsel istismar gerçekleşmişse TCK m.103 ayrıca uygulanabilir.
Bulundurma ve depolama
Çocukların kullanıldığı ürünleri ülkeye sokmak, çoğaltmak, satışa sunmak, satmak, nakletmek, depolamak, ihraç etmek, bulundurmak veya başkalarının kullanımına sunmak ayrıca cezalandırılır. Kişisel kullanım savunması bulundurmayı otomatik hukuka uygun hâle getirmez.
Bulundurma için içerik üzerinde bilme ve tasarruf aranır. Dosyanın cihazda bulunması önemli delil olmakla birlikte otomatik önbellek, kötü amaçlı yazılım veya başka kullanıcı ihtimali teknik olarak incelenmelidir.
Otomatik indirme ve mesaj grupları
WhatsApp veya Telegram'ın otomatik medya indirme özelliği nedeniyle dosyanın telefona gelmesi, kullanıcının içeriği bilerek sakladığını tek başına göstermeyebilir. Dosyanın açılması, klasöre taşınması, favorilenmesi, tekrar paylaşılması ve arama geçmişi kastı gösterebilir.
Grup yöneticisi olmak her üyenin paylaştığı dosyadan otomatik sorumluluk doğurmaz. İçeriği bildikten sonraki kontrol, teşvik ve yayma davranışı ayrıca belirlenir.
Sadece izlemek suç mu?
Akış yoluyla tesadüfen karşılaşılan ve cihazda kontrol edilebilir kopyası bulunmayan içerikle bilinçli olarak arayıp tekrar tekrar erişme aynı değildir. İzleme eyleminin bulundurma veya depolama oluşturup oluşturmadığı teknik kayıtlarla değerlendirilir.
Ekran kaydı, indirme, çevrim dışı erişim veya bulut arşivi bulundurma yönünde güçlü delil olabilir.
Yaş tespiti
Görüntüdeki kişinin on sekiz yaşından küçük olup olmadığı suç vasfında belirleyicidir. Sadece sanığın tahmini veya dosya adıyla yetinilmemeli; mağdur biliniyorsa nüfus kaydı, bilinmiyorsa tıbbi ve görsel uzman değerlendirmesi yapılmalıdır.
Failin kişinin çocuk olduğunu bilip bilmediği içerik, dosya adı, kaynak ve iletişim bağlamıyla incelenir. Açıkça çocuk görünen içerikte aksini savunmak somutlaştırılmalıdır.
Yapay zekâ ve temsili görüntüler
Gerçek bir çocuk kullanılmamış olsa bile çocuk görüntüsünü temsil eden kişi veya belirli temsili içerikler TCK m.226'nın kapsamına girebilir. Yapay zekâ ile üretilen görüntüde gerçek bir çocuğun yüzü/verisi kullanılmışsa kişisel veri ve özel hayat suçları da doğabilir.
İçeriğin üretim yöntemi ve gerçek kişiye dayanıp dayanmadığı bilirkişi incelemesi gerektirir.
Dijital delilin güvenilirliği
Arama ve bilgisayar incelemesi CMK m.134'e uygun yürütülmeli; cihazın adli kopyası alınmalı ve hash değeri kaydedilmelidir. Dosyanın oluşturma, indirme, son erişim, silme ve paylaşım tarihleri ayrı ayrı raporlanmalıdır.
Ev veya işyerindeki ortak cihazda kullanıcı profilleri ve oturum saatleri ayrıştırılmadan cihaz sahibine otomatik sorumluluk yüklenemez.
Mağdurun korunması
Dosya içeriği soruşturma görevlileri dışında gereksiz kişilere gösterilmemeli; raporlarda görüntünün ayrıntılı ve yeniden örseleyici anlatımından kaçınılmalıdır. Çocuğun kimliği ve dosyalar gizli tutulmalı, içerik çıkarma ve erişim engeli hızla istenmelidir.
İçerik kapsamı: Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır. Bu tür içerik yeniden paylaşılmadan güvenli biçimde yetkili makama bildirilmelidir.